• 27 / دی 1401 / 18:11
  • شناسه خبر : 102186

روزی که قره چمن در تاریخ سرزمین فارس جاودانه شد!

ایالت فارس  در آن روزگاران چهار برابر استان فارس امروزی بود، به گونه ای که از شمال سرحد آن به قمشه ( شهرضا) و از جنوب به تنگه هرمز و بنادر مهم خلیج فارس از جمله بندر عباس و بوشهر می رسید.

این مطلب صرفا دیدگاه نویسنده آن می باشد و انتشار آن در اول فارس به معنای تایید و رد آن نبوده ، شما هم میتوانید در پایین همین صفحه نظرتان را در نقد ، تصحیح و تکمیل آن برای ما و دیگر کاربران بنویسید یا از طریق “ تماس با اول فارس ”  با ما در ارتباط باشید

علی اصغر صیادلک : قبول مشروطیت توسط مظفرالدین شاه، مهر پایانی بر استبداد کبیر دوران پدرش ناصر الدین شاه، و نور امیدی بود بر جان و دل مردم بلا کش ایران.
در آن روزگاران، ایالت فارس ،چهار برابر استان فارس امروزی بود، به گونه ای که از شمال سرحد آن به قمشه ( شهرضا) و از جنوب به تنگه هرمز و بنادر مهم خلیج فارس از جمله بندر عباس و بوشهر می رسید.
و از شهر بابک سیرجان تا بهبهان پهنای آن بود.
اینها را گفتیم که اهمیت ایالت فارس و نقش آن در جنوب ایران معلوم گردد.


از دیر باز دو قدرت مهم محلی در فارس،از جمله ایلخانی قشقایی و خاندان قوام الملک نایب الحکومه فارس در رقابت و کشمکش بودند، البته گاهی نیز در صلح و سازش بودند که، وصلت هایی بین آنها صورت می گرفت، از آنجمله در یکی از این وصلت ها گروهی از «توللی ها» به همراه  به همراه «حاج قمر بی بی» دختر « حاج نصرالله خان » ایلخانی قشقایی دختر مرحوم  «حاج نصرالله خان» ایلخانی که با حبیب الله خان قوام ازدواج کرده بود به  شیراز آمدند  که بعدها شاعر معاصر، « فریدون توللی» از میان همین جماعت توللی برخاست و پر آوازه گردید.پدر فریدون بعدها پیشکار و صندوقدار قوام شد.
به هر روی، مشروطیت ایران بعد از فوت مظفرالدین شاه دیری نپائید و محمد علی شاه، فرمان پدر را لغو و به کمک لیاخوف، صاحب منصب روسی مجلس را به توپ بست و خانه ملت را تعطیل نمود. از این پس «استبداد صغیر» آغاز گردید و دو دستگی در میان مردم پدید آمد، چنانکه در اغلب ایالت ها، گروهی طرفدار مشروطه و گروهی دیگر هوادار محمد علی شاه گردیدند.از سرداران بزرگ مشروطه خواه، «ستار خان» و «باقر خان»از آذربایجان و «سردار اسعد بختیاری» از اصفهان به سمت تهران برای احیای مشروطییت حرکت کردند.
در فارس نیز «صولت الدوله» ایلخانی قشقایی قصد تهران داشت که اتفاق و تفرقه ای بزرگ پدید آمد، از آنجایی که ایلخانی تمام قد از مشروطه خواهان فارس حمایت می کرد، دچار کار شکنی، طرفداران محمد علی شاه از جمله حاکم فارس گردید و اندکی بعد از ایلخانیگری عزل شد و حکم ایلخانی به نام «ضیغم الدوله » زده شد. این حکم باعث نگرانی اعضای «انجمن ایالتی فارس» گردید و این در حالی بود که عده زیادی از مشروطه خواهان فارس در تلگرافخانه شیراز و مسجد نو تحصن کرده بودند.
صولت الدوله باحضور در بین مردم متحصن در تلگرافخانه شیراز ، بار دیگر اعلام حمایت خود از آنان و دیگر مشروطه خواهان ایران را نمود و وعده همکار تا حصول پیروزی داد.
از این رو حکم ایلخانی صولت الدوله این بار نه از طرف حاکم ،بلکه از طرف انجمن ایالتی فارس صادر گردید که تا پایان عمر ایشان موثر بود.
عارف بزرگ «نیر شیرازی» می نویسد: « سران انجمن ایالتی از طرف ملت حکم ایلخانی را نوشتند و به او دادند».
صولت الدوله پس از این حکم مستقیما به درون ایل رفت و عمده مردم ایل نیز از ایشان پشتیبانی نمودند و حکم انجمن ایالتی فارس را محترم شمردند.

در این هنگام که ایل در حال کوچ بهاره به سمت ییلاق بودند، در حوالی «قره چمن کودیان» دو گروه متخاصم رو در روی هم قرار گرفتند و جنگ سختی در گرفت که عده زیادی از دو طرف به قولی ۱۵۰ و روایتی دیگر حدود ۵۰۰ نفر در این جنگ کشته شدند، در بین کشته گان هوادار مشروطه ،علمدار خان کشکولی برادر زن صولت الدوله و کلبعلی خان کشکولی بودند که پیکر های کشتگان مشروطه را بر سر و دست مردم شیراز به تلگراف خانه شیراز بردند و برای آنها با جوش و خروش نوحه سرایی نمودند.


اخبار این واقعه در تهران و دیگر ایالت ها انعکاس فراوان یافت و قره چمن کودیان فارس در تاریخ معاصر این سرزمین جاودانه شد.


نظرتان را برای ما بنویسید

شیراز قدیم| عکسی از یک روز برفی شیراز در ۹۵ سال پیش


فال حافظ امروز ۳۰ دی ماه با تفسیر زیبا و دقیق/ در وفای عشق تو مشهور خوبانم چو شمع


وضعیت بارش باران در شهرستانهای فارس در سال زراعی جاری تا ۱۴۰۱/۱۰/۲۸


در کانال اول فارس عضو شوید 

 کانال اول فارس در  ایتا 

 کانال اول فارس در سروش

کانال اول فارس در روبیکا

 کانال اول فارس در  بله 

کانال اول فارس در واتساپ

 کانال اول فارس در  تلگرام

بیشتر بخوانید:

هشدار ورود سامانه بارشی جدید ، بارندگی و یخبندان چندروزه در استان فارس+ آمار هواشناسی
درخواست پلیس فارس از شهروندان برای شناسایی سه متهم فراری+عکس
پیش بینی ۵ روزه آب و هوای شهرستان های استان فارس تا ۱۵ بهمن

ثبت دیدگاه

  • ساریخان

    تاریخ : ۲۷ - دی - ۱۴۰۱

    جالب بود
    ادامه دار باشه اینجور مطالب تا اطلاعات مردم از تاریخ معاصر و منطقه فارس بیشتر بشه


  • یاسر

    تاریخ : ۲۷ - دی - ۱۴۰۱

    مثلا چی رو میخاد ثابت کنه .سرداران مشروطه که همان های بودن که تهران رو فتح کردند.


  • مهدی

    تاریخ : ۲۸ - دی - ۱۴۰۱

    این آقای صیادلک ظاهرا هربار قصد داره قشقایی رابزرگتر از اونی که هست جلوه بده و.


  • ناشناس

    تاریخ : ۲۸ - دی - ۱۴۰۱

    کودیان وجود نداشت باید گفت کودیان قره چمن


  • ناشناس

    تاریخ : ۲۸ - دی - ۱۴۰۱

    در مورد ایل قشقایی طبق اسناد تاریخی مجموعه ای از چند ایل کوچکتر هست که تشکیل شد به سودای حکومت در ایران . در رابطه با حمایتشون از مشروطه هم بیشتر از سیاست دشمن دشمن من ، دوست من محسوب میشه پیروی میکردند . در رابطه با آقای صیادلک نویسنده هم قبلاً باهاشون ملاقات داشتم بسیار انسان فرهیخته و محترمی هستند و طبیعتاً با توجه به اصالتشون سعی در برجسته سازی ایل قشقایی دارند که به خودی خود نمیشه در کلیت کارشون ازشون ایراد گرفت ولی فقط از سمت خودشون تاریخ رو می‌بینند . حداقل اینقدر میشه گفت میزان تاثیر خاندان قوام در تاریخ معاصر شیراز خیلی خیلی بیشتر از ایل قشقایی بوده . از منظر کسی که در شیراز زندگی می‌کنه وقتی بررسی میکنم بناهایی که یادگار مونده ، کارهای اقتصادی که خاندان قوام کردن و تاثیری که در فرهنگ و بافت شیراز داشتند خیلی بیشتر بوده ، البته این بی احترامی به این عزیز قشقایی نیست ، اولویتهای این دو گروه با هم متفاوت بوده


  • صیاد لک

    تاریخ : ۲۸ - دی - ۱۴۰۱

    با سلام به سروراان گرامی.
    قصد این نوشته فقط یاد آوری یک واقعه تاریخی است، اگر تعصبی هم باشد برای عظمتدا یران و فارس است


  • صیاد لک

    تاریخ : ۲۸ - دی - ۱۴۰۱

    با سلام به سروراان گرامی.
    قصد این نوشته فقط یاد آوری یک واقعه تاریخی است، اگر تعصبی هم باشد برای عظمت ایران و شکوه فارس است.
    خاندان قوام الملک برخلاف آنچه که در تاریخ معاصر گفته می شود، بانی عمران فراوان در فارس شده اند. این جنگ بیشتر یک جنگ داخلی ایلی بود که اهمیت آن تایید و حمایت صولت الدوله از طرف «انجمن اسلامی ایالتی فارس» بود.
    در مورد کودیان قره چمن در تاریخ معاصر و برای این واقعه «قره چمن کودیان» گفته شده است و نظر نویسنده نیست.
    همه اقوام و بزرگان ایران،و فارس تاج سر ماست.


  • سروش

    تاریخ : ۲۸ - دی - ۱۴۰۱

    ایل شیبانی و باصری هم در رابطه با مشروطیت گام های فراوانی برداشتند


  • علی قشقایی

    تاریخ : ۲۸ - دی - ۱۴۰۱

    سلام خدمت مخاطبین عزیز باید خدمت همه سروران عرض کنم که قصد جسارت به هیچ قوم و شخصیتی را ندارم اما در جواب آقای مهدی عزیز باید خدمتتون عرض کنم که قشقایی‌ها همیشه بزرگ بودن و نیاز نیست که کسی بخواد به زبان بیاورد و اما ایل قشقایی بزرگ از زمان شاه طهماسب صفوی تا به امروزهمیشه نقش‌های بزرگی در یک پارچه گی ایران عزیز داشتند از سپه سالار حکومت صفویان به نام امام قلی خان قشقایی که به عنوان سپه سالار حکومت صفوی به بندر عباس و جزیره قشم لشکر کشی میکند و بعد از ۱۱۸سال استعمار پرتقالی ها بر این مناطق پایان میدهند باید خدمتتون عرض کنم اولین پیش قراولان نیروی نادر شاه بزرگ برای فتح هند قشقایی‌ها و بختیاری ها بودند.. در زمان حمله محمد خان قاجار به شیراز در زمان حکومت زندیه قشقایی ها شجاعانه از شهر دفاع کردند تا جایی که بعد از فتح شهر توسط محمد خان ۲۰۰۰ هزار نیروی قشقایی به فرماندهی لطفعلی خان زند به طرف کرمان میروند و در ارگ بم مستغر میشن و جنگ سختی بین قوای قشقایی و قاجار در میوفته که به خاطر خیانتی که از طرف نگهبانان ارگ اتفاق میوفته و درب رو به روشون می‌بندم همه آنها از فطر تشنگی و گرسنگی تا پای جان شمشیر میزنند و شجاعانه به شهادت می‌رسند… آقا مهدی کمی تاریخ بخوان بعد نظر بده


  • جوانمرد

    تاریخ : ۲۸ - دی - ۱۴۰۱

    درود بر دوستان عزیز
    جالبه با اینکه من در روستای همت‌آباد به عنوان قدیمی‌ترین روستای بخش ارژن زندگی میکنم همچنین چیزی نه من نه هیچ کس دیگه نشنیده، مالک قره چمن قبل از انقلاب الیاس خان کشکولی، که روستای الیاس آباد هم به نام ایشان نامگذاری شده حال قبل از آن پدرشون مهد علی خان و پدر ایشان قدر خان که قبل از مشروطه مالک بودن، البته توی نوشتار ممکن هست اشتباه شده باشه ولی اصل همینه، مالکین منطقه کودیان هم قبل از انقلاب خانواده حسامی و قبل از آن خانواده نمازی بودن، حال این جنگ کجا و چگونه اتفاق افتاده که کسی از ساکنین و اهالی این منطقه خبر نداره ،خدا داند


  • ناشناس

    تاریخ : ۲۸ - دی - ۱۴۰۱

    سلام من کتاب کامل این تاریخ را دارم و مطالعه کردم


  • سعید

    تاریخ : ۲۸ - دی - ۱۴۰۱

    استان فارس باید وصل باشه به دریای پارس یا همان خلیج فارس باید مثل خراسان فارس هم به فارس جنوبی و مرکزی و… تقسیم و نامگذاری می شد. مثلا بحای استان بوشهر نامگذاری بشد فارس جنوبی به مرکزیت شهر بوسهر. برای صیانت از نام خلیج فارس.


  • تورک شیراز

    تاریخ : ۲۸ - دی - ۱۴۰۱

    سلام و احترام
    جناب مهدی قشقایی عزیز بهتر هست در ارائه مطالب دقت کنید ….
    زیرا قشقایی و دیگر ایلات تورک در ایران با ایل قاجار که یکی از ایلات اتحادیه قزلباش بود همراه بودند و شاید بخشی از قشقاییها با زندیه همراه بوده و بر علیه قاجار حرکت کرده باشند اگر چه ما تورکها بیشتر از حاکمان تورک آسیب دیده ایم …
    مخصوصا ایلات بهارلو، اینانلو و نفر که دائم از حاکمینی که خود سبب آن شدند آسیب دیدند


  • سیروس

    تاریخ : ۲۸ - دی - ۱۴۰۱

    آقا مهدی عزیز قشقایی ها بزرگ هستن و کمی هم مطالعه کنید خوبه


  • سیروس

    تاریخ : ۲۸ - دی - ۱۴۰۱

    مدیر محترم سایت عزیز چرا نوشته های من سانسور میکنید کار خوبی نیست


  • ناشناس

    تاریخ : ۲۸ - دی - ۱۴۰۱

    سلام بر فارس واقعا جای تاسف که فارس تحقیر وضعیف شد جوانانش بیکارن وذخیره های گازز ونفتی هم حراج میشه برای کا ر میرن سمت بوشهر ولی…….نگفتنش بهتره


  • ناشناس

    تاریخ : ۲۸ - دی - ۱۴۰۱

    درود فراوان برغیور مردان قشقایی طولت الدوله خدا رحمتش کند بنده بلوچ هستم هنوز توی کوهای شیراز صدای غرش شیران شنیده میشه روحشان شاد


  • ناشناس

    تاریخ : ۲۹ - دی - ۱۴۰۱

    سلام اقا مهدی

    ازایل عرب خمسه.جزء ایلات خمسه هستم که قاجاراین ۵ ایل به خاطر ایستادگی دربرابرقشقایی ساخت

    اما.اما.اما قشقایی بزرگ وبزرگ منش هستند

    سردارمجاهد که من شیفته جوانمردی وی هستم .انگلیسی ها می گویندالمانی ها راتحویل ما بدهیدو۷ میلیون دلارباحقوق ماهیانه واسلحه بگیرید.سردارصولت الدوله می گوید. عشایرمیهمانش رانمی فروشد

    وقتی سرداروفرزند برومندش ناصرخان با مصدق پیمان می بنددبازانگلیسی ها می گویندازمصدق دست بردارید و۵ میلیون دلاروووووبگیرید.بازسردارمی گوید.عشایرباهرکس که پیمان بست.پیمانش را نمی شکند

    م فارسی.پژوهشگر


  • محمد

    تاریخ : ۲۹ - دی - ۱۴۰۱

    تاریخ گاهی هم شاید اشتباه قید بشه ولی واقعیت قبولکن اقا مهدی


  • م فارسی.پژوهشگرعرب خمسه

    تاریخ : ۲۹ - دی - ۱۴۰۱

    اقا مهدی بزرگی قشقایی درکتب.وقایع التفاقیه خفیه نویسان انگلیسی.سپیده دم درایران.سواران.کوهساران.چادرنشینان قشقایی.وقایع عشایرجنوب.مظفرقهرمانی..جنگ بین الملل اول ودوم.خاطرات سیاسی فرخ

    وکتابهای صداقت کیش وادمیت ووووبخوانید چون نشنیدن شما دال بر نبودن نیست.شما مطالعه تاریخ نداشتید

    فعلا تاریخ معاصرشده ..

    ای کاش می گفت که سردارمجاهد صولت الدوله ا
    انگلیسی ها رابیرون کردباایلات خمسه
    وووو

    م فارسی.پژوهشگرعرب خمسه


  • م فارسی.پژوهشگرعرب خمسه

    تاریخ : ۲۹ - دی - ۱۴۰۱

    قشقایی بزرگترازان است که فهمیدش

    به بزرگی قله های زاگرس وبه زیبایی دامنه هایش وبه سفیدی شکوفه های بن وبادامش


  • عع

    تاریخ : ۲۹ - دی - ۱۴۰۱

    متاسفانه جوانان فارس برای کاربه یزدهم رفته اند حداقل یک دهم یزدانیان فارسی هستند که اوجاکارگرهستن


  • سرمست بیگدلی

    تاریخ : ۲۹ - دی - ۱۴۰۱

    حقیقت همیشه تلخه،وبعضا واقعآ خودشونو به… میزنن،ویا این که اصلا نفهم هستند و به خودشون جرأت میدن درمورد یک ایل آن هم ایل قشقایی که زمانی تمام دنیا از همه نطر سیاسی نظامی،اقتصای فرهنگی روش،حساب باز کرده بودن و قشقایی همیشه درهمه صحنه‌های بوده ونامش تاابد خواهد درخشید


  • فاطمه

    تاریخ : ۲۹ - دی - ۱۴۰۱

    قره چمن ربطی به کودیان نداره، و توی مسیر جاده قلات به خانزنیان هیت، در اصل این جاده، جاده گلستان قلات هست.


  • حاج صمد

    تاریخ : ۲۹ - دی - ۱۴۰۱

    نه قره چمن نه کودیان نه هیچ کدام از اینها وجود نداشته اند فقط در ابتدا آبپرده وجود داشته با یک قلعه ی تاریخی که در زمان حمله ی مغول به آتش کشیده شده و بعدها قلعه ی دیگر در کنار چشمه ی بزرگی به وسیله ی دختر فرماندار وقت شیراز در زمان ناصر الدین شاه بنا نهاده شد این فرماندار سه دختر به نامان هما و هرا و صفا داشت که بخش هرایجان را به هرا و بخش همایجان را به هما و منطقه ی آبپرده و کودیان و قره چمن امروزی را به دختر سوم به نام صفا داده بود و نام این منطقه صفاجان گذاشته بود و دومنطقه ی دیگر را به نام دختر دیگر گذاشته بود امروزه در قسمت شرق آبپرده بقایای هر دو قلعه وجود دارد و آن چشمه ی پر آب مانند سایر چشمه های منطقه خشکیده است اما نام این چشمه امروزه به چشمه صفا معروف است و از موارد تاریخی دیگر که نشان از قدمت این روستا می دهد قبر خواهر زاده ی ناصرالدین شاه به نام سید علی اکبر طهرانی که در قبرستان آبپرده موجود است گفتی این شخص بعد از فرار از دربار به خاطر حفظ جانش در طول سالیان دراز به صورت مخفیانه زندگی می کرده و در اواخر عمر خود به روستای آبپرده پناه می برد و چند سالی درهمان جا زندگی می کند و از دنیا می رود و به خاک سپرده می شود


  • سلامی آب‌پرده

    تاریخ : ۳۰ - دی - ۱۴۰۱

    ایالت فارس از دیرباز جایگاه دلیر مردان و شیر زنانی بوده که در حفظ و حراست از این مرز و بوم تا پای جان ایستادگی کرده ونام نیک خود را ماندگار کرده‌اند
    ایل قشقایی همواره در فارس ازجایگاه ویژه‌ای برخوردار بوده و باعث افتخار این دیار می‌باشند ایالت فارس بخاطر موقعیت ویژه جغرافیایی وطبیعت خدادادی از گذشته‌های دور مرکز کشاورزی و دامپروری بوده که شغل اصلی روستاییان و ایلات را تشکیل می داده البته بازرگانی و تجارت و صنایع دستی بیشتر در شهرها رواج داشته است
    با تحولاتی که در زمینه کسب و کار بوجود آمده به نظر می رسد این استان پهناور و کهن از قافله عقب مانده است در مقایسه با استانهای اصفهان و کرمان و خوزستان سهم استان فارس از صنعت بسیار اندک بوده و این موضوع باعث مهاجرت جوانان جویای کار به دیگر مناطق کشور شده است
    از مسیولین محترم استانی و کشوری تقاضای تعدیل صنایع تولیدی در همه نقاط ایران بخصوص استان فارس نموده تا عدالت اجتماعی برقرار شود


  • مرادی ازپرشکفت

    تاریخ : ۳۰ - دی - ۱۴۰۱

    باسلام روستای همت آباد هم خیلی قدیمی هست وبزرگ .تشکرجناب صیادلک


  • جعفری

    تاریخ : ۳۰ - دی - ۱۴۰۱

    ودرودفراوان خدمت دست اندرکاران
    بسیارکاربجا ومناسبی شروع شده بشرطی که دوستان با ارایه مطلب مستند وبدورازتعصب قومی و قبیله ای نسبت به نوشتن وسخن واقعی خواننده را درگمراهی تاریخی قرارداده نشود و…. تاریخ مستند و تاریخ شفائی و تاریخ سینه به سینه بدون غلو کردن یکی از مطلوب ترین را برای تاریخ تحلیلی میباشد
    با پیشنهاد یکی از دوستان مبنی نام گذاری استان بوشهر بنام استان فارس جنوبی بسیارپسندیده خواهدبود
    بجای واژه خلیج فارس طبق اسناد تاریخی حتی سنگ نبشته ها درهزاران سال قبل وکتب مکتوب بجای مانده نیز نام زیبای دریای پارس زینت بخش همه اسناد بود ه وچه بهتر که درهمه جا نام دریای پارس درنوشته ها وسخنها بیان شود موفق باشید


  • صیاد لک

    تاریخ : ۳۰ - دی - ۱۴۰۱

    با تشکر و قدردانی از «حاج صمد» گرامی و همه بزرگواران که لطف کرده و صاحب این قلم ناتوان را یاری فرمودند.


  • Faryad

    تاریخ : ۳۰ - دی - ۱۴۰۱

    درود بر همه ی عزیزان…در پاسخ به آقا مهدی و سایر منتقدان، اول مقداری مطالعه بفرمایید که در اظهار فضل به ناگه دچار خلط مبحث و خبط و خطا نشوید! چراکه قامت تاریخ و عمق فهم و شناخت ایلات و اندیشمندان فراتر از تصورات عده ای نازیسم می‌باشد… علی ایهال در وصف تورکان قاشقای ( صفویه و سلجوقی و غیره) و عظمت اجدادیش آذربایجان و زردشت به سرزمین ها، پادشاهی ها،اندیشمندان و یکتا پرستان زمان اشاره ای گذرا دارم … تا شاید در فهم و کلام از مردمان آن زبان کلان و ورای تاریخ بار دیگر دچار اشکال و در اظهار فضل نقصان را به حد اعلای نرسانید… آرزوی موفقیت ایران و ایرانی و تمامی تورک زبانان در جای جای دنیا